آمنه رضا: لایک، شیر، توییت، پلاس همه و همه مفاهیمی است که با رشد شبکه های اجتماعی آنلاین در دنیا شکل گرفته است. امروز کمتر کاربری است که در یک شبکه‌های اجتماعی آنلاین عضو نباشد! در حالی که هر روز بر تعداد و انواع شبکه‌های اجتماعی افزوده می‌شود؛ کاربران نیز تجربه جدید اجتماعی شدن را در آنها سیر می‌کنند.

این در حالی است که مهمترین هدف شبکه‌های اجتماعی گسترش ارتباطات میان فردی است اما شبکه اجتماعی که امروز همه از آن حرف می‌زنند در یک تعریف ساده چیست؟ شبکه‌های اجتماعی آنلاین، عموما سرویس های مبتنی بر وب هستند. سرویس آنلاین، پلتفرم یا سایتی محسوب می شوند که مردم در آنها می توانند، نظرات، علاقه مندی ها و در یک کلام محتوا ایجاد و با دوستان و سایرین به اشتراک بگذارند.

بنابراین شناخت تنوع و قابلیتهای هر یک از شبکه‌های اجتماعی به عنوان بخشی از رسانه‌های اجتماعی ضروری است. لذا لازم است تفاوت این شبکه‌ها را درک کنیم تا براساس آن در آنها فعلایت کنیم.  وب‌سایت aboute شبکه‌های اجتماعی را به ۷ دسته مختلف تقسیم کرده استت. درهر تقسیم بندی توضیح مختصری از این شبکه و چند نمونه از هر دسته را بیان می کنیم و سعی می کنیم نمونه‌های فارسی آن را معرفی کنیم:

۱-شبکه‌های اجتماعی عمومی:
شبکه‌های اجتماعی عمومی، روی موضوع خاصی متمرکز نیست. تاکید این شبکه ها در ارتباط ماندن کاربرانشان با دوستانشان و ارتباط با افراد جدید است. این شبکه ها شما را به عضویت در گروه های مختلف و ارتباط با افرادی که علایق و سلایق مشابه را دارند تشویق می‌کند. به عنوان مثال می توان به شبکه های اجتماعی عمومی فیس‌بوک، های ۵، اورکات و ایرانی به کلوب و فیس‌نما اشاره کرد. شبکه‌های اجتماعی عمومی امروز در کشورها بازارهای بزرگی در اختیار دارند به عنوان مثال شبکه اجتماعی Qzone در کشور چین رتبه اول بازدید را دارد و فیس‌بوک و سایرین هنوز نتوانسته اند کاربران چینی را از این سایت بقاپند.

 

2شبکه‌های اجتماعی فیلم و موسیقی:
شبکه‌های اجتماعی فیلم و موسیقی، تمرکز بر ارتباط کاربران با همدیگر و لذت بردن از منافع مشابهی در زمینه فیلم و یا موسیقی دارد. این شبکه‌ها منابع بزرگی برای پیدا کردن اطلاعات کاملی در مورد فیلم مورد علاقه تان، پیدا کردن آهنگ های جدید با چک کردن لیستی از آهنگهای اشتراک گذاشته شده توسط کاربران و یا پخش فیلم، بازی و غیره است.  شبکه‌هایی از این قبیل می توان به LastFM، Flixster، iLike اشاره کرد. هر روز برتعداد هواداران این شبکه ها افزوده می‌شود. ارتباط فیلم و موسیقی هر روز با شبکه‌های اجتماعی بهتر و نزدیکتر می‌شود و فعالان این عرصه در حال موج سواری از شبکه‌های اجتماعی هستند چون به عنوان ظرفیت به آن نگاه می‌کنند.

 

3- شبکه‌های اجتماعی موبایل:
یکی از بزرگترین زمینه های رشد در بازار آنلاین، کاربران تلفن همراه هستند. امروز بیش از نیمی از کاربران فیس بوک از طریق تلفن همراه وارد آن می‌شوند. اما شبکه های اجتماعی مبتنی بر تلفن همراه توانایی های بسیار خوبی برای تنظیم جلسات کاری که بی برنامه و به مقتضای وقت انجام نمی شود را دارند. این شبکه ها این قابلیت را به شما می دهند که جلسات کاری خود را بدون حضور در شرکت تنظیم کنید. چند مثال درباره این شبکه ها می توان به ، dodgeball ،Loopt، Mozes اشاره کرد. رشد شبکه‌های اجتماعی تحت موبایل که بر بستر اپلیکشن فعالیت می‌کنند روز به روز بیشتر می‌شود چون پلتفرم موبایل (اندروئید یا آی او اس) را برای توسعه خود در نظر گرفته‌اند.

 

4- شبکه‌های اجتماعی جیوانات خانگی:
آیا فکر می کنید که شبکه های اجتماعی به انسان محدود شده اند؟ بسیاری از شبکه های اجتماعی مختلف از فنر گرفته تا پرمو، سگ و گربه و غیره وجود دارند و فعال هستند. یکی از همین شبکه‌ها، شبکه پت (Pet) است که  کاربران آن، صاحبان حیوانات خانگی هستند. در این شبکه‌ها می‌توان اطلاعات مفیدی در مورد حیوانهای خانگی بدست آورد یا در گفتگوهای مرتبط با علایقتان شرکت کنید. حتی اگر شما تصمیم به خرید حیوان خانگی گرفتید با شرکت در این شبکه اطلاعات مفید و کاملی می‌توانید پیدا کنید، مشاوره کنید و انتخاب درستی را انجام دهید.برخی از این شبکه‌ها عبارتند از: Catster، Dogster در ایران نیز فروم‌های تخصصی در این زمینه فعال است اما شبکه اجتماعی خاصی مورد توجه نبود.

 

5-شبکه‌های اجتماعی علاقه‌مندان تخصصی و هابی

امروز علاقه‌مندی‌ها، مهمترین انگیزه بشر برای زندگی محسوب می‌شوند، این شبکه‌ها منابع بسیار خوبی از سرگرمی‌های مختلف،اطلاعات مکانها،اطلاعات کاملی از مشاوره‌های گوناگون، کسانی که به دوچرخه‌سواری علاقه دارند، گروه‌هایی که به  ورزش اختصاص داده شده، علاقه‌مندان به ماشین، توصیه‌‌های پزشکی  و در یک کلام هابی یا hubby (کاری که کسی به آن عشق و علاقه دارد) است. چند نمونه از این شبکه‌ها، ActionProfiles،  FanIQ است. مطمئا در آینده شبکه‌های اجتماعی موضوعی بیشتری در این زمینه شکل می گیرند و علاقه‌مندان بیشتری به عرصه شبکه‌های اجتماعی وارد می‌شوند و مفاهیم و محتوای تخصصی و جذاب بیشتری تولید می‌شود.

۶- شبکه‌های اجتماعی کسب‌و‌کار:
این شبکه‌ها در حوزه‌های کسب‌و‌کار و مشاغل فعالیت می‌کنند. به جرات می‌توان گفت  برای پیدا کردن شغل، بهترین راه این شبکه‌ها هستند. شبکه‌های اجتماعی کسب‌و‌کار به شما این امکان را می‌دهند که به سرعت و به راحتی لیستی از مخاطبان کسب‌و‌کار مورد نظرتان را پیدا کرده و ارتباطات کاری با آنها برقرار کنید. مهمترین شبکه اجتماعی در این دسته LinkedIn است اما می توان XING و Konnects را نیز در این مجموعه دانست. از شبکه‌های اجتماعی کسب‌وکار فارسی می‌توان به سایت u24 که داون شد اشاره کرد. البته سایت‌های کاریابی داخلی نیز در این زمینه فعال شده‌اند و اقدام به جمع‌آوری اطلاعات کاریابان دراین زمینه می شود.

 

7- شبکه های اجتماعی کتاب‌:
آیا کتابی که می خوانید به پایان رسیده است؟ دنبال کتابی شبیه به آن هستید؟ به شما شبکه های کتاب را پیشنهاد می کنیم. در این شبکه ها اطلاعات مفیدی در مورد کتابها، موضوعات آنها، تحلیل و غیره پیدا می‌شود. همچنین کاربرانی که درحال خواندن کتابی هستند می توانند آن را توصیه کنند و به اشتراک بگذارند. به عنوان مثال شلفری شبکه اجتماعی کتاب است که به آمازون تعلق دارد، GoodReads و LibraryThing از دیگر شبکه‌های اجتماعی کتاب محور است. نمونه فارسی آن نیز شبکه کتابخوانان حرفه‌ای است.

 

 

مسلما در دنیای حقیقی هیچ گاه افراد علاقه مند، موضوعات مورد علاقه خود را به این گستردگی پیدا نمی کنند. این دلیل و شاید دلایل مشابه این، سرویس‌های شبکه‌های اجتماعی را به یکی از مهمترین ارکان اینترنت در چندسال اخیر تبدیل کرده است و باعث شده شکل‌گیری انواع مختلفی و گسترده‌ای از این شبکه‌ها به وجود آیند.